8-9 ans
L’eslit (8-9 ans)
NATURA Climatologia: l’eslit Qu’ei lo pès de la nèu qui provòca l’eslit de nèu, dita tanben la nevèra. Quan nèva sus ua nèu dura, la nèu fresca que pòt eslissar tota sola. Que pòt tanben partir se ua ròca cad sus la nèu, o se i marcha dessús ua bèstia o un esquiaire. L’eslit qu’a…
Timbrada: Lo pont de Balandras de Caors (8-9 ans)
Geografia Lo pont de Balandras de Caors Lo pont fortificat de Balandras qu’estó bastit pendent la guèrra contra los Anglés. Que serviva tà passar l’arriu Òlt e entrar dens la vila de Caors. Suu pont, tres tors dab dentelhs qu’empachavan los enemics de passar. Qu’èra tant hòrt que james arrés ne l’an atacat. Sus ua…
La puç (8-9 ans)
NATURA La puç La puç qu’ei ua bestiòta de sonque 2,5 millimètres qui’s desplaça sonque en sautar. Que’s neureish de la sang deus umans e de las bèstias en nhacar la pèth. Un nhac de puç qu’ei dolorós. Alentorn de la nhacadura, la pèth que vad roja e que balha l’enveja de gratà’s. A còps,…
Lo lop e la canha (8-9 ans)
La canha e lo lop La canha d’Escornelhac s’angoc a nòças a Enguilhabernaut. En tot se’n tornar, trobèc lo lop que lo digoc: – Se me dises pas de tira tres vertats, que te mingi. – Soi anada a nòças e m’avèvan pas envitada, ça ditz la canha. – Ac cresi, ça ditz lo lop.…
Formula deu feniant (5-9 ans)
Comptina La formula deu feniant – Jan, lhèva-te! – Tà qué hèr? – Tà trabalhar. – Qu’èi mau de vente. – Jan, lhèva-te! – Tà qué hèr? – Tà dejunar. – E ron la la, que soi guarit,E ron la la, que soi guarit. De Jean-François Tisné
L’escalèr deus dius (8-9 ans)
L’escalèr deus dius Aus cèus, que s’avejavan* los dius. Un bèth dia, un diu joen que perpausè tots qu’anèssin tà Tèrra…Un diu vielh que’u demandè: « Perqué? ».Lo joenòt que l’arresponó: « Ende passejà’s per la campanha ».Un diu atjat que l’interroguè : « Quin? »Lo joenet que’u disó: « Per un escalèr ».Tots que s’escarcanhèn d’arríder* e un diu ancian que’u hasó…
Lo cocut (8-9 ans)
NATURA Lo cocut Co co, co co, ce hè lo cocut. Lo cocut qu’ei un ausèth migrator qui minja arrucas. Qu’ei de la talha d’ua tortora (33 cm). Que passa l’ivèrn en Africa e qu’arriba a noste a la fin deu mes de març. En abriu, lo cocut canta mòrt o viu, ce ditz l’arreproèr. Au…
La graulha (8-9 ans)
NATURA La graulha La graulha que viu dens l’aiga: varats, clòts e estanhs. Que n’i a ueit espècias diferentas en Gasconha. La graulha que s’entén a cantar l’estiu quan cèrca a un mascle. Que pon uèus estacats per gaspas a ua planta devath l’aiga. Au cap d’un mes, naishen cabòç qui vaderàn graulhòtas. Las graulhas…
Qu’ei lo som? (8-9 ans)
NATURA Lo som Lo som qu’ei lo moment pendent lo quau dromim. Tots los animaus que deven dromir, los uns mes que los autes, coma lo gat. Daubuns animaus que dromen pendent mes d’ua setmana entà passar l’ivèrn, coma los ors o las marmòtas. Que disem qu’ivèrnan. Per contra, lo daufin non drom pas jamès completament. Quan ua mieitat deu…
Lo caçaire e la grua (8-9 ans)
Lo caçaire e la grua Un còp èra un caçaire. Un dia, que tua ua grua e que la balha au son cosinèr.– Me la serviràs entau sopar, ce ditz. L’ausèth que sembla tan bon, tan gròs, qui Chichiviu, lo cosinèr, que’n minja ua cueisha. Mmm! Tròp bon!Lo ser, quan serveish la grua rostida,…